Pierwsza rzecz, która zaskakuje przy wyborze biżuterii: wszystkie trzy kolory to to samo złoto. Różnica siedzi w dodatkach stopowych, nie w samym kruszcu. Złoto próby 585 jest zawsze w 58,5 procenta złotem, niezależnie od tego, czy wygląda na żółte, białe czy różowe.
Skąd bierze się kolor
Czyste złoto jest żółte i miękkie. Żeby nadać mu twardość, dodaje się inne metale, a te przy okazji zmieniają barwę stopu.
| Kolor | Dodatki | Charakter |
|---|---|---|
| Żółte | srebro i miedź w podobnych proporcjach | klasyczny, ciepły, najbardziej „złoty" |
| Białe | pallad lub nikiel, zwykle pokryte rodem | chłodny, srebrzysty, bliski platynie |
| Różowe | przewaga miedzi | ciepły, lekko łososiowy odcień |
Cena za gram jest w każdym z tych wariantów zbliżona, bo zawartość złota jest identyczna. Różnice w cenach biżuterii biorą się z wagi i wykończenia, nie z koloru.
Białe złoto i sprawa rodowania
To najczęstsze nieporozumienie w salonie. Białe złoto samo w sobie nie jest śnieżnobiałe. Ma lekko szarawy, ciepławy odcień. Ten zimny połysk, który widać w witrynie, daje powłoka rodu, czyli metalu z grupy platynowców, nakładana galwanicznie.
Powłoka ma grubość ułamka mikrona i po dwóch, trzech latach codziennego noszenia zaczyna się ścierać. Wyrób wtedy nie psuje się, tylko wraca do swojego naturalnego, cieplejszego koloru. Rodowanie odnawia się u jubilera i jest to zabieg tani, ale trzeba o nim wiedzieć wcześniej.
Druga sprawa: część białego złota zawiera nikiel, a nikiel jest jednym z najczęstszych alergenów kontaktowych. Jeśli ktoś reaguje na tanią biżuterię albo na zapinki od zegarków, warto pytać o stop z palladem.
Różowe złoto i miedź
Różowy odcień daje zwiększony udział miedzi. Im więcej miedzi, tym wyraźniejszy kolor, aż do odcienia nazywanego czerwonym złotem. Miedź podnosi też twardość stopu, więc różowe złoto bywa odporniejsze na zarysowania niż żółte o tej samej próbie.
Z czasem powierzchnia może lekko przyciemnieć, bo miedź reaguje z powietrzem. To nalot powierzchniowy, nie korozja, i schodzi przy zwykłym czyszczeniu.
Kolor a próba złota
Kolor i próba to dwie niezależne rzeczy. Białe złoto może być próby 375, 585 albo 750, tak samo jak żółte. Im wyższa próba, tym więcej czystego złota w stopie i tym mniej miejsca na dodatki nadające kolor, dlatego białe złoto 750 bywa cieplejsze w odcieniu niż 585.
Jak odczytać próbę z cechy probierczej i co zrobić, gdy jej nie ma, opisujemy w tekście jak sprawdzić próbę złota.
Łączenie kolorów
Nie ma zasady mówiącej, że cała biżuteria musi być w jednym kolorze. Wyroby dwukolorowe, na przykład żółta szyna z białą oprawą kamienia, są klasyką od dziesięcioleci. Warto natomiast pomyśleć o tym, co będzie sąsiadowało na tym samym palcu albo nadgarstku.
Jeśli nosisz już pierścionek z białego złota, żółty obok niego będzie się mocno odcinać. Nie jest to błąd, ale dobrze zobaczyć oba wyroby razem, zanim się zdecydujesz. Dlatego przy zakupie warto przynieść to, co się już ma.
Wykończenie powierzchni
- Polerowane: lustrzany połysk, klasyka. Rysy widać najbardziej, ale schodzą przy każdym polerowaniu.
- Matowe i satynowane: spokojniejsze, lepiej maskują ślady użytkowania.
- Młotkowane i strukturalne: charakterystyczne, dobrze znoszą codzienność, bo drobne wgniecenia wtapiają się we wzór.
Przy biżuterii noszonej latami wykończenie i tak się zmieni. To normalne i naprawialne: polerowanie przywraca pierwotny wygląd.
Krótko na koniec
Kolor nie mówi nic o wartości. Mówi o niej próba i waga. Przy białym złocie doliczcie sobie odnawianie rodowania co kilka lat, przy różowym okazjonalne czyszczenie. Poza tym wybierajcie to, co Wam się podoba. W naszym salonie na Bałutach możecie obejrzeć wszystkie trzy kolory obok siebie, co bywa rozstrzygające.